burnoutDe afgelopen tien jaar daalden het aantal arbeidsongeschikten met 175.000. December 2002 werd de hoogste stand ooit bereikt met bijna 1 miljoen uitkeringen voor arbeidsongeschiktheid. Eind juni 2013 kregen 818 duizend mensen een arbeidsongeschiktheidsuitkering.

Minder mannen

Uit cijfers van het CBS blijkt dat deze daling bijna geheel komt doordat minder mannen gebruik maken van de regeling voor arbeidsongeschiktheid. Onder vrouwen is zelfs een lichte stijging van het aantal uitkeringen. Die stijging wordt verklaard door het toenemende aantal vrouwen op de arbeidsmarkt, waardoor zij ook meer beroep doen op de arbeidsongeschiktheidsregelingen. 48% van de arbeidsongeschiktheidsuitkeringen gingen eind juni 2013 naar een vrouw. Door de grotere instroom in de Wajong vanaf 2007 maken ook meer jongeren gebruik van een uitkering. In 1998 was het aandeel jongeren tot 25 jaar nog 2,9 procent, inmiddels is dat 8,5%. Het aantal arbeidsongeschikten van 35 tot 55 jaar daalde met 7 procent en het aandeel ouderen van 55 jaar en ouder blijft met 39% het grootst. In ruim de helft van de gevallen is een psychische stoornis de oorzaak van arbeidsongeschiktheid. In 1998 was dit nog slechts 30%. Het aantal mensen met een ‘algemene aandoening’ of ‘aandoeningen aan het botspierstelsel’ zijn in die periode wel gedaald.

arbeidsongeschiktheiduitkeringenarbeidsongeschiktheidsuitkeringen-leeftijd

Veranderende wetten

De verklaring voor de daling van het aantal arbeidsongeschikten komt door veranderende wet- en regelgeving op het gebied van arbeidsongeschiktheid. Een voorbeeld van de veranderende wetgeving is de Wet Verbetering Poortwachter die in 2002 van kracht ging met  als doel had de toegang tot de uitkeringen te beperken.

Rechten

Een werkgever mag een arbeidsongeschikte medewerker niet zomaar ontslaan. Pas na twee jaar, mag ontslag bij het UWV Werkbedrijf of via de kantonrechter aangevraagd worden. Voor het ontslag heeft de werkgever een ontslagvergunning nodig. Zonder deze vergunning is het ontslag niet rechtmatig en kan het zijn dat de werknemer recht heeft op een ontslagvergoeding. Echter is een ontslagvergoeding bij arbeidsongeschiktheid alleen bij bijzondere omstandigheden mogelijk. Bijvoorbeeld wanneer de werkgever een verwijt kan worden gemaakt bij het ontstaan van de ziekte of wanneer hij zich niet voldoende in heeft gespannen om de werknemer te re-integreren.